Tez-tez verilən suallar

Psixoloq psixologiya üzrə ali təhsil almış mütəxəssisdir: psixoloji qiymətləndirmə, məsləhət və dəstək göstərir. Psixoterapevt psixoloji çətinliklərlə strukturlu terapiya üsulları, məsələn, koqnitiv-davranış terapiyası vasitəsilə işləyir. Psixiatr isə həkimdir: tibbi diaqnoz qoyur və lazım olduqda dərman təyin edir.

Bir çox halda ən yaxşı nəticə bu mütəxəssislərin birgə işi ilə əldə olunur.

«Psixoloji yardım haqqında» Azərbaycan Respublikasının Qanunu (yeni pəncərədə açılır)

Xeyr. Dərman təyinatı həkimin — psixiatrın və ya nevroloqun — səlahiyyətindədir. Dərman müalicəsinin faydalı ola biləcəyini düşündüyüm hallarda sizi həkimə yönləndirirəm və razılığınızla terapiya prosesini həkimlə əlaqəli aparıram.

Uşaq adına reaksiya vermirsə, göz təması qurmursa və ya nitqində yaşına görə ləngimə varsa, gecikmədən müraciət etmək tövsiyə olunur.

Davamlı diqqət problemi, öyrənmədə çətinlik, gündəlik həyata mane olan davranış çətinlikləri və əvvəl qazanılmış bacarıqların itirilməsi də qiymətləndirmə üçün əsasdır.

Hər gecikmə problem demək deyil, amma yalnız gözləmək də həll deyil. Həyatın ilk illəri beynin öyrənmə və yeni əlaqələr qurma imkanlarının ən güclü olduğu dövrdür.

Qiymətləndirmə ya narahatlığınızı aradan qaldırır, ya da dəstəyə erkən başlamağa imkan verir. Hər iki halda bu, uşağın xeyrinədir.

İlk görüşdə müraciət səbəbini ətraflı dinləyirəm. Uşaqlarla bağlı müraciətlərdə inkişaf tarixçəsi (anamnez) toplanır, uşaq müşahidə olunur, lazım olduqda yaşa uyğun test və ya skrininq planlaşdırılır. Görüşün sonunda ilkin fikirlərimi və növbəti addımları izah edirəm.

Əgər varsa, əvvəlki həkim rəylərini, test nəticələrini və qəbul olunan dərmanların siyahısını özünüzlə gətirin.

Seansların sayı müraciət səbəbindən, yaşdan, çətinliyin dərəcəsindən və tövsiyələrin evdə nə dərəcədə tətbiq olunmasından asılıdır. Buna görə ilk görüşdən əvvəl dəqiq rəqəm vermək düzgün olmazdı.

Qiymətləndirmədən sonra təxmini plan birlikdə müzakirə edilir və irəliləyişə görə yenilənir.

Qiymət görüşün növündən — ilkin qiymətləndirmə, test və ya terapiya seansı — asılıdır. Aktual qiymətlər barədə məlumatı qeydiyyat nömrələrindən əldə edə bilərsiniz.

Qəbul öncədən qeydiyyatla aparılır. Qeydiyyat nömrələrinə zəng edə və ya əlaqə səhifəsindəki formu dolduraraq müraciətinizi WhatsApp vasitəsilə göndərə bilərsiniz. Görüşün vaxtı qeydiyyat zamanı sizinlə razılaşdırılır.

Əlaqə və qəbula yazılma

Bəli. Onlayn görüşlər xüsusilə Azərbaycandan kənarda yaşayanlar və mərkəzə gəlmək imkanı olmayanlar üçündür. Böyüklər üçün terapiya və valideyn məsləhəti onlayn aparıla bilər, bəzi standart testlər isə əyani tətbiq tələb edir.

Görüş üçün sakit, təkbaşına danışa biləcəyiniz bir yer və sabit internet bağlantısı kifayətdir.

Bəli. «Psixoloji yardım haqqında» Qanuna görə şəxsin psixoloji vəziyyəti, müraciəti, test nəticələri və ona göstərilən yardım haqqında məlumatlar konfidensialdır.

Bu məlumatlar sizin və ya qanuni nümayəndənizin razılığı olmadan açıqlana bilməz. İstisna yalnız qanunda nəzərdə tutulmuş hallardır, məsələn, sizin və ya başqalarının həyatı və sağlamlığı üçün bilavasitə təhlükə yarandıqda.

«Psixoloji yardım haqqında» Qanun, maddə 10 (yeni pəncərədə açılır)

Valideyn prosesin fəal iştirakçısıdır. Kiçik yaşlarda və qiymətləndirmə mərhələsində onun iştirakı çox vaxt zəruridir. Seans formatı uşağın yaşına və məqsədə görə müəyyənləşir.

Hər halda valideynə evdə nə etməli olduğu barədə aydın tövsiyələr verilir, çünki bacarıqlar gündəlik həyatda təkrarlandıqca möhkəmlənir.

Bu, valideynlərin ən çox verdiyi suallardandır. Məsələn, omeqa-3 əlavələrinin autizmin əsas əlamətlərini yaxşılaşdırdığına dair keyfiyyətli elmi sübut yoxdur. Bundan əlavə, bəzi əlavələrin tərkibindəki köməkçi maddələr uşaqda əlavə narahatlıq yarada bilər.

Hər hansı əlavəyə başlamazdan əvvəl uşağın həkimi ilə məsləhətləşin.

Cochrane sistemli icmalı: omega-3 fatty acids for autism spectrum disorders (yeni pəncərədə açılır)

Süni intellekt ümumi məlumat almaq və mütəxəssis görüşünə hazırlaşmaq üçün faydalı ola bilər. Lakin o, uşağı görmədən diaqnoz qoya və fərdi ehtiyacları qiymətləndirə bilməz.

İnkişaf, davranış, nitq və ya yemə ilə bağlı ciddi narahatlıqlarda qərarı mütəxəssis qiymətləndirməsinə əsaslanaraq vermək daha təhlükəsizdir.

Özünüzə və ya başqasına zərər vermək düşüncəsi, yaxud həyat üçün təhlükə varsa, gözləməyin: dərhal 103 (təcili tibbi yardım) və ya 112 nömrəsinə zəng edin. Qəbul xətti və sosial şəbəkə mesajları təcili yardım üçün nəzərdə tutulmayıb.